کمپین ، آرمان گرایی عمومی

در جریان انقلاب مشروطه پس از دستور مظفر الدین شاه مبنی بر تدوین قانون اساسی سال 1285 و تاسیس مجلس ملی عملا هیچ حقی در این قانون برای زنان در نظر گرفته نشد. اما انقلاب مشروطه برای زنان فرصت مناسبی را ایجاد کرد تا از محیط دربند خانه هایشان و محدودیت هایی که برای آنان ایجاد کرده بودند، برای اولین بار تحت عنوان شورشی به نام شورش نان به خیابان ریخته و شعار سردادند و پس از آن حضور زنان در جنبش مشروطه پر رنگ تر شد. تا آنجا که در برخی تظاهرات خیابانی در آذربایجان جسد 20 زن ملبس به لباس مردانه در میان اجساد کشف شد.
البته با وجود مشارکت زنان در جنبش مشروطه ، بیان خواسته های حقوقی و اجتماعی مرسوم نبود ،البته می توان این نوع دید و عدم تمایل در بیان خواسته ها را در عدم آگاهی نسبت به حقوق و خواسته ها در میان زنان دانست .
تدریجا برخی زنان تحصیل کرده و روشنفکر نسبت به موقعیت فرودست زنان ایرانی آگاه شدند و برای بهبود آن تلاش کردند. بعد از گذشت مدتی اولین مدرسه ی دخترانه در سال 1291 در تهران تاسیس شد. البته قبل از آن نیز مدارس دخترانه به همت برخی زنان مخفیانه یا آشکار تاسیس شده بود اما همه ی آن ها توسط اراذل و اوباش که از سوی برخی آفراد متعصب مذهبی تحریک می شدند مورد هجوم قرار گرفتند..سواد آموزی زنان بزخی نشریان زنان را به وجود آورد. نشریان زن نیز آگاهی و به چالش کشیدن مفهوم فرودست زنان را به میان آورد پس از آگاهی زنان و آشنایی نسبت به برخی حقوق اعتراض هایی مبنی بر یکسان سازی حقوق و موقعیت برابر تحصیلی و در قدم های بعدی شغلی را خواستار شدند.
یکی از اصول دموکراسی برابری شهروندان کشور در برابر قانون است ، همان گونه که نظام تک حزبی دموکراسی به شمار نمی آید، نظام حکومتی تک جنسی نیز دموکراسی به شمار نمی آید. نتیجه می گیریم هر گونه جنبش برابری خواه نیز پشتوانه ی دموکراسی خواهد گردید. طی سال های اخیر جنبش زنان در تلاش بوده تا از حالت توده وار گذر کرده و در ابتدا با سازمان دهی زنان در NGO ها و موسسات خیریه و سپس حول نشریات و تشکیل تحریریه ها و در مراحل بعدی تدریجا حول تشکیلات خاص اجتماعی سیاسی زنان” که بارزترین و فعال ترین آن کمپین یک میلیون امضا بوده است” رو به سوی تشکیلاتی شدن و سازمان یافتن نهاده است.
کمپین یک میلیون امضا که توسط عده ای از دختران و زنان شتشکیل شده و ماهیت خود را به عنوان نهادی برای رفع تبعیض علیه زنان اعلام کرده بودطی بیانیه ای تحت عنوان “بیانیه یک کیلیون امضابرای تغییر قوانین تبعیض آمیز” اقدام به جمع آوری امضا در میان مردان و زنان نمود.
در این بیانیه به نکات زیر اشاره شده است.
مجموعه قوانین در ایران زن را جنس دوم قلمداد کرده و بر آنان تبعیض روا میدارد.آن هم در جامعه ای که بیش از 60 % پذیرفته شدگان کنکور را دختران تشکیل میدهند. به عنوان مثال اگر زن و مردی در خیابان تصادف کنند و هر دو فلج شوند، طبق قانون خسارتی که به زن می دهند نصف خسارت مرد است. و طبق قانون مردان می توانند چند همسر داشته باشند و هر موقع که خواستند زنانشان را طلاق دهند . این دو مورد تنها بخش کوچکی از نابرابری و تبعیض های قانونی نسبت به زنان است. این مسائل در حالیست که ایران به میثاقهای بین المللی حقوق بشر ملحق و متعهد به اجرای مقررات آن شده است . در پایان این بیانیه نیز گفته شده ما امضا کنندگان این بیانیه خواستار رفع تبعیض از زنان در کلیه قوانین بوده و از قانون گذار می خواهیم که نسبت به بازنگری و اصلاح قوانین بر اساس تعهدات بین المللی دولت اقدام نمایند.
کمپین یک میلیون امضا با این اهداف در یک سال و شش ماه گذشته شروع به کار کرد و اقدام به جمع آوری امضا در بین زنان و مردان می کرد. طی این مدت اهداف برابری خواهانه کمپین به مدد تلاش افراد برابری خواه در تهران ،شهرستان ها و حتی در خارج از کشور با وجود همه ی فشارها و تهدید ها و بازداشت ها همچنان به پیش میرود و اعضای آن سعی دارند در فضای عمومی شهر فضایی که به زنان نیز تعلق دارد در قالب ارتباط چهره به چهره و گفتگو با زنان ومردان به گردآوری امضا بپردازند.
طی یک سال و شش ماه گذشته صدور قرار بازداشت برای تعدادی از فعالان کمپین از یک روز تا پنج ماه و احکام حبس تعلیقی هزینه ایست که زنان و مردان برای پیشبرد اهداف برابری خواهانه کمپین پرداخته اند.
این فشارها گاه حین جمع آوری امضا ، گاه در پی تشکیل کارگاه های آموزشی ، گاه در پی نشست های کوچک و بزرگ اعضای کمپین در تهران و شهرستان و گاه به دلیل فعالیت در حوزه های هنری در رسانه ی کمپین و مواردی از این دست اتفاق افتاده است.
برای اشاره به گوشه ای از محدودیت های ایجاد شده برای فعالان می توان به موارد زیر اشاره کرد.
دستگیری چند تن از فعالان کمپین همچون نسیم سرابندی و فتطمه دهدشتی که اقدام به جمع آوری امضا در ایستگاه مترو کرده بودند که پس از مدتی با قرار کفالت آزاد شدند. سعیده امین ،یارا ایمانیان ،محبوبه حسین خواه ،ناهید کشورز ، همایون نامی از اعضای فعال کمپین که اقدام به جمع آوری امضا در پارک لاله کرده بودن دستگیر شدند که با قرار کفالت آزاد شدند. نکته جالب توجه این است که در حقوق ایران و قانون جزا هیچ اشاره ای به مجرمانه بودن جمع آوری امضا نشده است.البته اتهام اقدام علیه امنیت ملی از طریق فعالیت تبلیغی علیه نظام جمهوری اسلامی بهانه ایست که به فعالان دستگیر شده کمپین تفهیم اتهام شده است.ولی با توجه به ماهیت و اهداف برابری طلبانه ی کمپین این اتهامات به هیچ عنوان نمی تواند قابل قبول باشد. درنهایت با وجودتمام این اتهامات هیچ گاه فعالیت های کمپین از حرکت باز نایستد و همراهی افرد معتقد به برابری و اضافه شدن هر روز امضاها دامنه ی فعالیت های کمپین را گسترده تر می کند. البته دامنه ی دستگیری ها ادامه دارد که می توان به دستگیری فعالان کمپین در پارک اندیشه تهران حین جمع آوری امضا و دستگیری افراد شرکت کننده در کارگاه آموزشی که در خرم آباد به همت کمپین برگزار شده بود اشاره کرد.اما درمیان دستگیر شدگان بازداشت روناک صفارزاده از فعالان حقوق زنان در سنندج که چهار ماه در زندان به سر میبرد قابل توجه است.
هانا عبدی دیگر فرد ارشد کمپین دانسجوی رشته ی روان شناسی دانشگاه پیام نور بیجار هنگام جمع آوری امضا در سنندج بازداشت شده که او نیز همچنان در زندان به سر میبرد. یکی دیگر از فعالان کمپین مریم حسین خواه روزنامه نگار و وب نگار کمپینی بود که او نیز به مدت 45 روز در زندان به سر می برد که ابتدا با وثیقه ی صد ملیونی و عدم توانایی درپردخت وثیقه و در نهایت با اعلام خانواده ی وی برمبنی بر ناتوانی از تامین وثیقه ی سنگین با ضمانت بانکی 5 میلیون تومانی از زندان آزاد شد.البته اتهام مریم حسین خواه جمع آوری امضا نبود بلکه به دلیل مطالبی که در سایت های زنستان و تغییر برای برابری می نوشت بود اتهام او نیز مشابه اتهام های قبلی به اقدام علیه امنیت ملی و تشویش اذهان عمومی متهم شده بود اما باز نیز بازداشت یک وب نگار دیگر و از اعضای دیگر کمپین جلوه جواهری،همکار میریم حسین خواه در سایت تغییر برای برابری گامی دیگر در جهت سرکوب کمپین بود که سرانجام جلوه جواهری با ضمانت بانکی از زندان آزاد شد.
در کمال تاسف جامعه ی رو به رشد و تکامل ایران همواره شاهد این مساله بود که دوستان به جای همراهی و پشتیبانی جنبش های مردمی، با اعمال رفتار خشونت آمیز و دستگیری های گسترده و تحمیل هزینه ی هر چه بیشتر بر جنبش زنان و گسترش ترس و وحشت بر فعالان اجتماعی و سیاسی زنان به دنبال آن بوده اند تا بر هر گونه فریاد عدالت خواهی متحول طلبی مهر خاموشی بزند.با وجود تمام این مباحث کمپین یک میلیون امضا علی رغم همه ی فشارهایی که بر آن ها اعمال می شود، همچنان به حرکت حق خواهانه ی خود ادامه می دهند تا به خواسته ی اصلی خود که همان رفع تبعیض جنسیتی و فریاد برابری خواهی است برسند.
م.موج  یکی از دانشجویان دانشگاه سمنان